Nhiều hệ lụy đầu tư và cho vay của Trung Quốc

Ngoại thương Trung Quốc giảm xuống còn 50%

Theo tin Tân Hoa Xã, sự phụ thuộc của Trung Quốc vào ngoại thương đã giảm xuống còn 50,1%. Ngày 15/2, Tổng Cục thuế Trung Quốc (GAC) cho biết năm 2011, sự phụ thuộc vào ngoại thương của Trung Quốc đã giảm xuống còn 50,1%. Theo GAC, sự phụ thuộc vào ngoại thương của Trung Quốc năm 2001 là 38,5% và đạt 51,9% vào năm 2003 trước khi lên đến đỉnh 67% vào năm 2006. Mức độ phụ thuộc vào ngoại thương là biện pháp để đánh giá sự phụ thuộc của nền kinh tế vào các thị trường toàn cầu và tỷ lệ giá trị thương mại trong GDP. Điều này đã cho thấy nền kinh tế Trung Quốc đang dần chuyển sang mô hình phát triển mà động lực là do yếu tố bên trong nhiều hơn. 

Hơn nữa, việc phụ thuộc vào ngoại thương của Trung Quốc ở mức hơn 50% trong nhiều năm đã cho thấy Trung Quốc ngày càng tham gia rộng hơn vào các thị trường toàn cầu và ngoại thương đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế. Tuy nhiên, những con số của Trung Quốc đã cao hơn 30% so với những quốc gia khác như Mỹ và Ấn Độ. Do đó, nền kinh tế Trung Quốc vẫn còn khá nhiều khoảng linh hoạt để giảm sự phụ thuộc này và tăng cầu nội địa. Năm 2011, ngoại thương Trung Quốc đạt 23.630 tỷ NDT (3750 tỷ USD) trong khi GDP đạt 47.160 tỷ NDT (7484 tỷ USD).

Trong khi đó, Tân Hoa Xã đưa tin về tình hình ngoại thương và nông nghiệp Trung Quốc, cho biết:Bộ trưởng thương mại Trung Quốc mới đây cho biết, hiện nay, các nhân tố không ổn định và không xác định đang làm tăng thách thức đối với sự phát triển ngoại thương Trung Quốc, cần phải hết sức coi trọng xu thế này. Mới đây, khi nghiên cứu điều tra công tác, BT Trần Đức Minh chỉ rõ, từ nửa cuối năm 2011 đến nay, ngoại thương Trung Quốc giảm khá rõ rệt. Số liệu Tổng cục Hải quan Trung Quốc công bố mới đây cho thấy, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Trung Quốc tháng 1 giảm 18,1% so với tháng 12/2011. Trong đó, xuất khẩu giảm 14,2% so với tháng 12/2011, nhập khẩu giảm 22,5%. Do đó, cần tiếp tục thúc đẩy điều chỉnh cơ cấu ngoại thương và nâng cao chuyển đổi mô hình, kiên trì và tích cực mở rộng chính sách nhập khẩu, thúc đẩy cân bằng cán cân thương mại đối ngoại.

Đầu tư của Trung Quốc có thể đe dọa chủ quyền Canada, Australia

Theo các báo Canada tuần qua, các nhà lãnh đạo chính trị và kinh doanh của Canada đang làm tất cả mọi việc có thể để quảng bá về những thỏa thuận và giao dịch thương mại ký kết với Trung Quốc. Tuy nhiên, về lâu dài, cuộc chơi của người Trung Quốc lại là mối đe dọa đối với chủ quyền của Canada. Trung Quốc đang nỗ lực có được các mặt hàng cần thiết, đồng thời xâm nhập vào những nguồn lực có ảnh hưởng mang tính quyết định đối với nền kinh tế của các quốc gia. Các chuyên gia an ninh của Canada đã tổng kết những phương pháp mà Trung Quốc tiến hành nhằm đạt được những mục tiêu này, bao gồm:

Gián điệp: Một trong các hình thức được sử dụng đó là thông qua quan hệ tình cảm để thu thập thông tin. Gián điệp mạng - đột nhập vào các hệ thống trực tuyến để lấy cắp bí mật, tập trung vào các công ty trong các lĩnh vực then chốt như dầu mỏ.

Đầu tư đạt quyền phủ quyết: Đầu tư trực tiếp của các công ty nhà nước Trung Quốc trong lần đầu tiên thường với số lượng nhỏ và không đáng kể. Sau đó tăng dần lên chiếm hữu phần lớn cổ phần vốn chủ sở hữu (thường là đạt đến quyền phủ quyết), từ đó tác động mạnh đến hoạt động của các công ty nước ngoài, nhất là trong ngành khai thác mỏ, năng lượng, tài chính và thông tin liên lạc.

Nợ đầu tư: Trung Quốc cung cấp các dòng tín dụng lớn cho các công ty hoặc các chính phủ sở tại, thông thường nhằm mục tiêu vào các lĩnh vực, dự án cụ thể hoặc các dự án đang được thực hiện. Phương pháp này được sử dụng chung đối với cả các nước giàu và các nước nghèo.

Sử dụng lao động người Trung Quốc: Đưa ra các yêu cầu buộc các dự án phải sử dụng lao động người Trung Quốc. Bằng phương pháp này, Bắc Kinh đã tăng đáng kể công nhân của mình trong các dự án và làm hạn chế việc làm của dân địa phương.

Xây dựng các tòa nhà chính phủ: Các công ty Trung Quốc đã tham gia nhiều dự án xây dựng trụ sở mới cho các cơ quan chính phủ nước sở tại, bao gồm cả trụ sở Bộ Quốc phòng của một số nước nghèo. Điều này thật đáng báo động.

Trò chơi chờ đợi: Người Trung Quốc có khả năng kiên nhẫn đặc biệt. Họ có thể chờ đợi trong nhiều thập kỷ và thậm chí qua nhiều thế hệ, cho đến khi tích lũy đầy đủ các nguồn lực đảm bảo cho sự thành công. Danh sách các quốc gia trong “trò chơi chờ đợi” của Trung Quốc đang ngày một tăng. Một trong những quốc gia này là Ôxtrâylia, đang phải vật lộn với những ảnh hưởng của thương mại và đầu tư với Trung Quốc. Một doanh nghiệp Ôxtrâylia đã công khai nói rằng thỏa thuận thương mại giữa Trung Quốc và Ôxtrâylia chỉ đơn giản là “Ôxtrâylia có tiền và Trung Quốc có được chủ quyền của Ôxtrâylia”. Ôxtrâylia có nhiều điểm chung với Canada, với dân số ít và một nền kinh tế mở, cùng với nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú.

Một câu hỏi đặt ra cho giới lãnh đạo an ninh của Canada đó là cần phải có một kế hoạch như thế nào để đảm bảo rằng Canada vẫn là một quốc gia có chủ quyền trong khi tăng cường quan hệ kinh tế với Trung Quốc.

Campuchia hậu quả gì do vay quá nhiều Trung Quốc?

Ngày 14/2, chính phủ Campuchia tuyên bố sẽ vay Ngân hàng Xuất Nhập khẩu Trung Quốc 500 triệu USD để thực hiện 7 dự án cơ sở hạ tầng. Tuyên bố trên được đưa ra chỉ vài tuần sau khi IMF và WB bày tỏ sự lo ngại về tốc độ gia tăng nợ nước ngoài của Chính phủ Campuchia.

Được biết, đến nay 2/3 trong tổng số 3,3 tỷ USD nợ nước ngoài của Campuchia là của Trung Quốc. Mặc dù nhiều chuyên gia kinh tế quốc tế đã khuyến cáo Campuchia cần thận trọng và phải kiểm soát chặt chẽ các khoản vay nước ngoài, nhưng các nguồn tin chính phủ cho hay: “Thủ tục cho vay của Trung Quốc nhanh và hoàn toàn không có rắc rối trong tiến trình giải ngân”.

Ông Hiroshi Suzuki, Trưởng nhóm các nhà kinh tế tại Học viện Nghiên cứu Kinh tế Campuchia nói với báo chí ngày 14/2 tại Phnôm Pênh: “Về mặt nguyên tắc, rõ ràng sẽ không tốt cho một nước khi nước này vay quá nhiều tiền chỉ từ một quốc gia khác. Họ cần phải đa dạng hóa nguồn vay”.

Các khoản cho vay của Trung Quốc thực tế không ưu đãi hơn các nước khác. Hầu hết các khoản cho vay của Trung Quốc có lãi suất là 2% và kỳ hạn thanh toán thường là 20 năm. Ông Suzuki cho biết thêm, trong khi đó, mức lãi suất của các khoản cho vay của Nhật Bản và Hàn Quốc chỉ khoảng 0,01% và thời hạn phải trả là 40 năm.

Tổng Giám đốc Ngân hàng Hoàng gia ANZ Stephan Higgins cho rằng nhận các khoản vay từ Trung Quốc đương nhiên sẽ phải chịu ảnh hưởng của Trung Quốc, nhấn mạnh: “Trung Quốc rõ rằng muốn có ảnh hưởng ở Campuchia và đang đưa ra những “củ cà rốt” để đạt được điều đó. Trong nhiều trường hợp, nó làm hạn chế sự độc lập của Campuchia và đó là một nhân tố rất đáng lưu ý. Không ai cho không ai cái gì. Họ thò chân giò thì cũng mong có lại được chai rượu”.
Một báo cáo nội bộ của IMF và WB  tháng trước đều bày tỏ sự lo ngại về tổng số nợ mới của chính phủ Campuchia khi thực hiện các dự án xây dựng-vận hành-chuyển giao (BOT). Báo cáo này cho rằng các dự án như vậy sẽ làm suy yếu nền kinh tế Campuchia./.

Nguồn: Toquoc